Mẹ chẳng biết gì cả...

Dịp Noel, bé Ớt nhà tôi vật nài mẹ mua cho bằng được một thú nhồi bông “Me to you” nào đó. Trước đó, bé “doạ” rằng một con “Me to you” xịn có giá tới 900 k, còn hàng nhái thì loanh quanh 200k đổ lại. Thấy bé chọn một hồi rồi rạng rỡ ôm trong tay một con thú bông màu xám mặc áo liền mũ đỏ, có bộ lông dài vón và rối bời, tôi trả tiền rồi thờ ơ hỏi: “Đây là con khỉ hả con?” Bé phản đối kịch liệt: “Đây là con gấu Me to you nổi tiếng. Mẹ chẳng biết gì cả!”

Nghe câu nhận xét chua cay của bé Ớt, tôi chợt chững lại. Tôi ngắm con gấu đặc biệt có bộ lông dài như khỉ đó một lúc và tôi cương quyết gọi nó là “Con gấu lông khỉ”. Tìm hiểu một hồi thì biết con gấu này rất nổi tiếng cả ở tây lẫn ta. Trẻ em đang nhao đi mua nó. Câu chuyện như thế này: có một cô bé tìm thấy trong ngôi nhà hoang một con gấu bông bị bỏ rơi, cô mang gấu về nhờ bà vá lại những chỗ rách và sau đó dành cho gấu thật nhiều tình yêu thương. Từ câu chuyện đó mà gấu “Me to you” được nhân bản ra khắp thế giới.

Con gấu lông dài, trên mình là những miếng vá với vẻ cũ kỹ và đượm buồn, cái mũi xanh có hạt nước mũi long lanh như giọt nước mắt vừa rớt xuống đã nhanh chóng nổi tiếng và được trẻ em khắp thế giới yêu thương, mua về ấp ủ. Nhà sản xuất ở vương quốc Anh tận dụng cơn sốt “Me to you” mà tung ra thêm biết bao phụ kiện, nào là lắc chân “Me to you”, tạp dề, cặp sách, găng tay... có đính kèm thương hiệu này và đắt hàng như tôm tươi.

Chưa đủ, họ còn thiết kế thêm biết bao dáng vẻ biến tấu của con gấu lông khỉ và đánh số từ 1 tới v.v.., gợi thú đam mê sưu tập cho trẻ em, em nào trót mê gấu mà đã có con “Me to you” số 1 thì khi hãng ra đến con thứ 12, chẳng lẽ lại không mua? Niềm đam mê kéo dài làm lợi biết bao cho nhà sản xuất và những nhà buôn...

Nói ra chuyện này để thấy, văn học có thể gắn với kinh doanh, mà là kinh doanh thu bộn tiền như thế nào. Khi trẻ em bắt đầu chán những chú gấu bông, dù các nhà thiết kế đã thay đổi muôn hình vạn trạng cho nó, thì một câu chuyện thấm đẫm nhân văn được gắn vào sản phẩm, lập tức nó thành công!

Văn học bấy lâu nay đa phần kém thị trường, chúng ta kêu gào nhiều “phải làm thế nào đây?”, bây giờ đã có thể tìm ra một thể loại mới, lối đi mới liên kết để trở nên đắt giá chăng? Nào các nhà văn, nhảy vô liên kết kể những câu chuyện PR cho sản phẩm chứ, hay là phẩy tay “nhảm nhí không đáng”, sợ “hỏng mất cái cao cả của văn chương”?!